Cahit Zarifoğlu Kimdir?

Cahit_Zarifoglu-resimleri

Doğumu: 1 Temmuz 1940, Ankara Ölümü: 7 Haziran 1987, İstanbul

Ankara’da doğdu. Asıl memleketi K. Maraş olan şairin tam adı Abdurrahman Cahit’tir. Babasının memurluğu dolayısıyla ilkokulu Siverek, K. Maraş ve Ankara’da; ortaokul ve liseyi Kızılcahamam ve K. Maraş’ta okudu. 1959 yılında K. Maraş’ta bir ders yılı ilkokul öğretmen vekilliği yaptı. 1961’de İstanbul Üniversitesi Alman Dili ve Edebiyatı Bölümüne kayıt yaptırdı. Bazı zarurî ara vermeleri müteakip 1971 yılında mezun oldu. Üniversite öğrenimi sırasında çeşitli işyerlerinde çalıştı. 1964’te Yol dergisinde musahhihlik, 1967’de Bâbıâlide Sabah gazetesinde teknik sekreterlik yaptı. 1967 ve 1972’de ikişer aylık sürelerle Almanya’da dil kurslarına katıldı. Birçok Avrupa ülkesini dolaştı. 1968’de Migros teşkilâtında kısa bir süre tercümanlık, 1969’da Hakimiyet gazetesinde teknik sekreterlik, 1970’de Touring Otomobil Kurumunda muhasebe yardımcılığı, 1971’de bir izolasyon firmasında muhasebecilik yaptı. Fakül-teden mezun olduktan sonra 1972-73 ders yılında İstanbul Özel Bilir Kolejinde Almanca öğretmenliği yaptı. 1973-75 arasında 18 ay yedek subaylık yaptı. Askerlik sonrası MKEK Eğitim Şubesinde memur olarak görev yaptı (1975-76). TRT Genel Müdürlüğün-de mütercim sekreterlik yaptı. 1976’da Mavera dergisinin kuruluş çalışmalarında yer aldı. İstanbul Radyosunda denetçilik (1983) görevinde bulundu. Pankreas kanserine yakalandı. İstanbul’da öldü. 1962’de Maraş’ta Açı isimli bir sanat-edebiyat dergisi çıkardı. Kurucularından olduğu Akabe Yayınları ve Mavera dergisini yönetti. Ahmet Sağlam, Vedat Can, Abdurrahman Cem isimleriyle Yeni Devir, Millî Gazete ve Zaman gazetelerinde köşe yazıları yazdı. İslâm, Kadın ve Aile ile çeşitli çocuk dergilerinde çalışmaları yayımlandı. Son dönemlerinde çocuk kitapları hazırladı. İlk şiirlerini Maraş Lisesinde okurken yayımladı. 1966-72 yılları arasında şiirleri Papirüs, Türk Dili, Yeni Dergi’de yayımlandı. Daha sonra Diriliş, Edebiyat, kurucularından olduğu Mavera dergilerinde şiirlerini yayımlamayı sürdürdü. Mavera dergisinde ‘İlk Adım-lar’ ismini verdiği okuyucu köşesini düzenledi. Gençle-rin ürünleri üstüne yaptığı değerlendirmeler ilgi gördü. Yürekdede ile Padişah kitabıyla 1984 Türkiye Yazarlar Birliği Çocuk Edebiyatı Ödülünü aldı.

Eserleri

Şiir: İşaret Çocukları (1967), Yedi Güzel Adam (1973), Menziller (1977), Korku ve Yakarış (1986), Şiirler (Bütün şiir-leri, 1989)

Hikaye: İns (1974), Hikâyeler (Toplu hikâyeler, 1996)

Roman: Savaş Ritimleri (1985), Romanlar (Savaş Ritimleri, Anne, 1991)

Deneme: Bir Değirmendir Bu Dünya (1986), Zengin Hayaller Peşinde (1999)

Günlük: Yaşamak (1980)

Oyun: Sütçü İmam (1987)

Çocuk Kitabı: Katıraslan (1983), Ağaçkakanlar (1983), Serçe Kuş (1983), Yürekdede ile Padişah (1984), Küçük Şehzade (1987), Motorlu Kuş (1987), Kuşların Dili (Feridüddin Attar’ın Mantıku’t Tayr’ından sadeleştirme, 1989), Gülü-cük (1989), Ağaç Okul (1990)

‘Cahit, açmaktan, açıklamaktan çok, örtmeye, gizlemeye değer vermiştir. (…) Nitekim şiirinin kapalı olduğuna ilişkin her vurgulama karşısında buna hayret ettiğini görürdük. (…) Nitekim anlaşılması zor olan tek şair Cahit olmamasına rağmen, bu alanda nerdeyse yalnızca onun adı çıkmıştır. Bir Turgut Uyar veya bir Edip Cansever ya da son dönemin Behçet Necatigil’i sanki daha mı anlaşılır şiirler yazmış-lardır? Hatta bir Oktay Rıfat’ın şiiri daha mı anlaşı-lırdır?’ (Rasim Özdenören, Cahit Zarifoğlu’nu Anma Gecesi, 15.06.2000, Ankara) ‘(…) Bizim onu tanıdığımız zamanlar İkinci Yeni’nin sesini duyurduğu zamanlardır. Cahit’in şiire başladığı yıllarda (1957-58) İkinci Yeni’yi tanımadığını söyleyebilirim. Yine de şiirleri, adeta kendiliğinden İkinci Yeni’nin atmosferini terennüm eden şiirlerdi. Yani o zor anlaşılırlık, başından beri şiirinde varlığını sürdürmüştü. Cemal Süreyya, daha ileriki tarihlerde şiiri izah sadedinde ‘şiir geldi kelimeye dayandı’ demişti. Cahit’in ilk acemilik şiirlerini saymazsak, ta başından beri şiirin gelip kelimeye dayandığının ifadesi olan şiirler ortaya koydu. Bu nitelikte şiirler yazdı. (…) İkinci Yenici’lerle Zarifoğlu’nun arasında bir etkileşim varsa, bu yukarıdan aşağıya değil, aşağıdan yukarıyadır. Bazı İkinci Yenici denilen şairlerin üzerinde Cahit’in şiirinin etkileri olmuştur. Kaldı ki İkinci Yeni ile Cahit’in şiiri arasında muhteva yönünden çok önemli bir farklılık var. O da şu: Cahit’in şiiri çok gizli, çok derinlerde, çok diplerde bir müslüman insanın duyarlığını dile getirir. (…) İkinci Yeni şiirini muhteva yönünden genel bir değerlen-dirmeye girdiğimizde karşımıza materyalist anlayışı yansıtan şiirler çıkar.’ (Rasim Özdenören’le Cahit Zarifoğlu’nun Şiiri Üzerine, Zaman Gazetesi, 7 Haziran 1994)

 

kendi ağzından zarifoğlu:

 

“1940’ta Ankara’da doğdum. Rahmetli babam hakimdi. Bu vesile ile çocukluğum Güneydoğu’da geçti. İlkokula Siverek’te başladım. Maraş ve Ankara’da bitirdim. Ortaokula ise Kızılcahamam’da başladım, liseyi Maraş’ta tamamladım. Aslen Maraşlıyım.

Ceddimiz 300 yıl kadar önce Kafkasya’dan Maraş’a gelip yerleşmişler.
Bunlar üç kardeşmiş ve içlerinden birinin adı Zarif’miş. İşte bizim aile bu Kafkasyalı Zarif’ten geliyor. Daha çok bu sebeple olacak Kafkasya’yı çok seviyorum.

Edebiyata lise yıllarında şiir ve kompozisyonlar yazarak başladım.
Usta hikayeci Rasim Özdenören, şair Erdem Beyazıt, şair Alaaddin Özdenören ile aynı sıralarda okuduk.
Liseden sonra İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Alman Dili ve Edebiyatını bitirdim.
Öğrenciliğim sırasında çalışmak zorundaydım. Muhtelif gazetelerde sayfa sekreteri olarak çalıştım. Bu yüzden tahsilim biraz ağır aksak ilerledi. Bütün bunlar zarfında vazgeçmediğim,değişmeyen, istikrarlı bir yönüm vardı,o da şairliğim ve yazarlığımdı.

Bir yerde çok titiz bir insanım,bir bakıma da hiç titiz değilim. Görünüşte bir düzensizlik içindiyim,ama her şey zihnimde benim de şaştığm bir disiplin ve düzen içindedir. Şu masanın halini görüyorsun.Çekmecelerde öyle. Ama söyleyin bir şey onu gözüm kapalı çıkarayım. Hayatımda öyle. Bir telaş içinde parçalanmış gibiyim. Ama saati saatine proğramlanmışımdır.
Şiiri de ne zaman yazacağımı bilmiyorum.Memur gibi. Durum öyle gerektiriyor.

Sezai Karakoç Ağabeyin yayınladığı Diriliş dergisinde şiirlerim yayınlandı.
Ağabeyin sohbetlerinden ve yazdıklarından çok şeyler öğrendik.Her anlamda bizim hocamızdı. Yetişmemizde çok büyük faydası oldu. Sonra Nuri Pakdil ve arkadaşlarının yayınladığı Edebiyat dergisinde yazdım. 1976’dan itibaren ise ben, Erdem Beyazıt, Rasim Özdenören, Akif İnan ve Nazif Gürdoğan’nın kurucuları olduğu Mavera dergisinde şiirlerim, bir-iki hikayem, senaryo çalışmalarım, günlüklerim ve “Okuyucularla” ismini verdiğimiz sohbetlerim yayınlandı. Bir kaç yıldan beri ise roman çalışıyorum. Bunlardan ilki Savaş Ritimleri 1985’te yayınlandı. Ayrıca çocuk edebiyatı dalında kitaplar yazdım.”*

Değişik dönemlerde ilkokul öğretmen vekilliği ve Almanca öğretmenliği yapan Cahit Zarifoğlu, 1976’dan itibaren TRT  Genel Müdürlüğü’nde mütercim sekreter olarak görev aldı. Farklı gazete ve dergilerde yazıları yayımlandı.Mavera Dergisi’ni arkadaşlarıyla birlikte yayımladı. Zaman Gazetesi ve Mavera dergisi’nde ‘Okuyucularla’ başlığıyla hayli ilgi toplayan ve bir ‘mektep’ özelliği taşıyan sohbet köşelerini düzenledi. 1983’te TRT İstanbul Radyosu’nda görev aldı. Radyo oyunları yazdı. 1984’te Türkiye Yazarlar Birliği Çocuk Edebiyatı Ödülü’nü alan Zarifoğlu, 07 Haziran 1987’de Yâr’ine kavuştu. ‘Yâr ile bayram iderler şimdi.”

ESERLERİ:
Şiir:İşaret Çocukları
Yedi Güzel Adam
Menziller
Korku ve Yakarış
Hikaye:İns
Çocuk Hikayeleri:Serçekuş
Katıraslan
Ağaçkakanlar
Yürekdede ile Padişah
Küçük Şehzade
Motorlu Kuş
Kuşların Dili
Çocuk Şiirleri:Gülücük
Ağaçokul (Çocuklara Afganistan Şiirleri)
Roman:Savaş Ritimleri,Ana
Günlük:Yaşamak
Deneme:Bir Değirmendir Bu Dünya
Zengin Hayaller Peşinde
Tiyatro:Sütçü İmam

                                                         .
*Sohbet,Olcay Yazıcı,Türkiye,10 Mayıs 1986

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>